Soft Commitment #159

SaaS bitiyor mu? Khosla Ventures'ın 2035 ile 2049 yılları arasında yaşayacağımız geleceği dair bir takım öngörüleri, Apple Intelligence (AI), AI Partnership Tracker, AI Voice Agent’lar...

Soft Commitment’ın 159. sayısından herkese merhaba!

Haziran’a girer girmez sıcaklar da etkisini göstermeye başladı, Galatasaray şampiyon oldu, tatil planları yapıldı, Soft Commitment marka tescilim onaylandı…

Önce benden haberlerle başlamam gerekirse; geçtiğimiz hafta Vircon Legal YouTube kanalında sevgili Mümtaz Hacıpaşaoğlu’nun konuğu oldum; web3’ün bugününü, çok konuşulan ürün-pazar uyumunu ve gelecek öngörülerini beraberce masaya yatırdık.

Ayrıca 8 Haziran Cumartesi günü de Komünite’nin düzenlediği ‘Üretken YZ Mikro Zirvesi’ konuk olup AI trendleri ve bu trendlerin dijital ürünlere etkisi üzerine bir konuşma yaptım. Bu sefer kayıt yok ama yine de sunumu paylaşmak istiyorum, son slide’da yer alan kaynak listesi ve konular ilginizi çekebilir.

---

Size bu bölümde Rize’dan bahsetmek istiyorum:

caption...

‘AI destekli kişisel verimlilik aracı’ olarak tanımlayabileceğim Rize’ı bir süredir aktif olarak kullanıyorum, onca özelliğine rağmen en memnun olduğum özelliği oyunlaşma sayesinde beni daha verimli çalışmaya itmesi. Apple da dünkü etkinliğinde benzer bir şekilde Apple Watch’un en çok insanları hareket etmeye teşvik etmesini öne çıkardı, çok benzer… :)

Rize, macOS ve Windows tüm cihazlarda çalışabiliyor. AI ile çalışma temponuzu kayıt altına alan, bölünmelerde uyarı yapan ve rutinler oluşturmanıza yarayan Rize için pro üyelik satın almaya karar verirseniz yukarıdaki link (promo code: ‘ERMANTAYLAN’) ilk 3 ay için %25 indirim sağlıyor. Rize ile ilgili önemli sorulardan biri, verilerinizin nerede ve nasıl saklandığı olabilir, AWS’i kullanan platform kullanıcı verilerini encrypted halde saklıyor.

---

Soft Commitment’a eğer hala abone değilseniz Türkiye’nin en meraklı 6 bin internet sektörü profesyoneline katılabilirsiniz. Ayrıca e-bülteni iş arkadaşlarınızla paylaşmayı unutmayın. Soft Commitment’ı arkadaşlarınıza referans olarak önermek için bağlantı aşağıda, liderlik tablosunda çoktan yerini alan isimler burada.

Keyifli okumalar,

Erman Taylan

---

🔚 SaaS bitiyor mu?

Evet, biraz clickbait bir başlık. Ama hatırlarsanız #139’a ‘SaaS’ların geleceğine LLM etkisi’ başlığıyla giriş yapmıştım, oradan devam ediyorum gibi düşünebilirsiniz. Tabii ki SaaS’lar ölmüyor, ama şekil değiştiriyor, daha doğrusu şekil değiştirmek zorunda…

Son haftadaki gündem, Salesforce’un uzun süre sonra ilk kez gelir beklentilerinin çok uzağında kalması ve son 20 yılın en büyük günlük hisse kaybını yaşamasına dayanıyor. Ama düşüş sadece Salesforce’da yaşanmadı; MongoDB %24, UIPath %36, Workday %11 değer kaybetti. Tomasz Tunguz’un analizi bu durumu çok güzel justify ediyor ama bir trendi göz ardı edemeyiz. Bu trendin alt başlıkları neler derseniz;

1. LLM’lerin yazılım geliştirmeye etkisi (#139)

2. AI’a kayan kurumsal bütçeler (#155)

3. SaaS’ların abonelik modelinin getirdiği dezavantajlar (#142)

4. SaaS’ların bundle edilmesi, yani compound product’lar (#132)

Belki 3. kez malleable software kavramına link veriyorum ama bu listedeki en kritik konu o gibi duruyor. LLM’ler geliştikçe kullanıcıya ve içinde bulunulan duruma özel, gerçek zamanlı olarak geliştirilen GUI’ler karşımıza çıkacak, kurumlar çok daha düşük eforlarla yazılım ya da daha doğru bir ifadeyle özellik geliştirebilir hale gelecek.

Kurumsal bütçelerin düşüşü içinde bulunduğumuz duruma özgü duruyor ama örneğin Salesforce’un aynı ürün için yıllık %18 zam yapıyor olması ve araştırmalara göre SaaS ürünlere ayrılan bütçenin %33’ünün hiç kullanılmaması harcama alışkanlarında da bir değişim zamanının geldiğini gösteriyor. Bunu Slack’i terk eden kurumlardan, ONCE’ın ortaya çıkışından (37signals imzalı) anlamak da mümkün. Ve aslında bir başka bütçe konusu olan compound product’lar da cabası.

Peki SaaS’lar için çözüm ne?

Bir; yeni pazarlara açılmak. Yine Salesforce’dan -bu sefer olumlu- bir örnek verelim, şirket sonraki çeyrek için büyümesinin %24 APAC, %9 EMEA’dan geleceğini tahmin ediyor, ABD ise %11’de. İki; fiyatlandırma stratejisini değiştirmek, özellikle kullanım bazlı modeller üzerine gitmek.

Üç; AI özelliklerini kendisinin ekleyebileceği bir roadmap benimsemek, bir malleable software’e dönüşmek. Ki bunun da adı konmuş durumda; AIaaS.

🔮 Plausible Tomorrows [sunum]

Khosla Ventures geçtiğimiz aylarda -benim yeni keşfettiğim- dikkat çekici bir rapor yayınladı: Plausible Tomorrows (.pdf).

Raporda 2035 ile 2049 yılları arasında yaşayacağımız geleceği dair bir takım tahmin ve öngörüler var. Gelecek 5 yılı tahmin etmek çok zor, ama 11-25 yıl aralığında da bir tahminde bulunmak görece çok daha kolay, aşağıda satır başlarını iletiyorum, raporda biraz daha detaylı cümleler var.

Birey ve hatta şirket olarak şu an bunlara bakıp bir aksiyon almak kolay daha doğrusu pek akıllıca değil ama ülkeler için durum tam tersi…

1. expertise will be free

2. labor will be near free

3. computer use will grow expansively

4. AI will play a large role in entertainment & design

5. internet access will be mostly by agents

6. there will be clean, dispatchable electric power

7. cars could be displaced in cities

8. flying will be faster

9. resources will be plentiful

10. we will have new food & fertilizers

11. from the practice to the science of medicine

12. carbon will have solutions, if we have time

🍏 Apple Intelligence (AI)

Apple’ın adına WWDC (Worldwide Developer Conference) dediği etkinliği; koca bir haftaya yayılan, 100’den fazla oturumun düzenlendiği ve bunların tamamının online ve ücretsiz olarak paylaşıldığı, yılda bir defa düzenlenen bir geliştirici etkinliği şeklinde özetlenebilir. Dün 20:00’de (Türkiye saatiyle) gerçekleşen açılış sunumunu buradan izleyebilir, Webrazzi haberine buradan, TechCrunch haberine buradan ulaşabilirsiniz. Sunumu ben NSIstanbul organizasyonundaki WWDC24 Canlı Seyir Partisi etkinliğinde, çok sayıda Apple ekosistemi geliştiricisiyle beraber izledim. Peki izlenimlerim nelerdi?..

Evet, Apple belki yine daha önce benzerlerini rakiplerinde gördüğümüz özelliklerle dolu bir sunum yaptı ama bence başarılı, tam bir ‘Apple stratejisiyle’ düşünülmüş, akıllı bir sunumdu. Bir kere dillere pelesenk olan (Apple sunumun önemli bir bölümünde AI demeden onlarca ‘AI özelliği duyurdu mesela) AI’a, Apple Intelligence demek, pek de kullanılmayan intelligence kelimesini sahiplenmek çok zekice. iOS’de de iPadOS’da da MacOS’da da yenilikler teknoloji değil kullanıcı odağıyla düşünülmüş, bu da çok belli.

Bu özelliklerin çoğu için ‘later this year’ notunun düşülmesi dikkat çekti, Apple hem AI özelliklerinde geç kaldı hem de hala hazır değil. Dikkatimi çeken özelliklerden bazıları: iPhone’u Mac’e mirror etmek, ‘tap to pay’, iPadOS’daki math ve notes, Apple Pencil ile Smart Script oldu. Tabii ki çok sayıdaki özelliğin ‘in-device’ çalışması ve yine yeniden Apple’ın privacy söylemi. Calculator’ı da çok beğendim diyeceğim ama gülebilirsiniz, önce ürünü görmek lazım. :)

Bir son kullanıcı olarak -her özelliği değil mi, hayır- bazılarını kullanmak için sabırsızım.

OpenAI entegrasyonu

Apple ayrıca ‘sektör lideri’ dediği OpenAI ile olan işbirliğini de en sonda açıkladı. Şu an için Gemine veya başka bir modelin de SDK seviyesinde iOS’e geleceğine dair bi işaret yok. Elon Musk’ın OpenAI ile yapılan işbirliğine dair yorumu ise burada. Tabii ki Apple bunu opsiyon olarak sunacaktır, diğer yandan kurumsal şirketler verdikleri telefonlarda çeşitli engellemeler yapabilir durumdalar; dikkat çekme, gündem yaratma çıkışı olmuş diyebilirim Musk’tan alışık olduğumuz şekilde.

🕛 Kısalar…

Google’ın arama algoritması leak mi oldu?

Hala iddia boyutunda olsa da Google arama algoritmasının API dokümanları leak oldu. Rand Fishkin’in adeta bir araştırmacı gazeteci gibi oldukça detaylı bir dosya olarak kaleme aldığı bu makaleye konuyla ilgiliyseniz mutlaka göz atın derim. Özet olarak şunu söyleyebilirim; sektörce tahmin edilmeyen veya stratejinizde büyük bir değişim getirecek bir konu yok, ama Google’ın şeffaf davranmadığı konular var. 🔍

Oyun oynayanlar daha iyi yönetici oluyor

Yayınlanan bir bilimsel makaleye göre Civilization VII oyuncularının yönetimsel kabiliyetleri yükseliyor. Tabii ki sadece Civilization VII değil, belirli janralar için de bu durum geçerli, detaylar linkte. 🕹️

Juul’a FDA’den iyi haber, e-sigara pazarı

Sigara içmeyen biri olarak sosyal hayatta -duman ve kokudan- ne benli rahatsız olduğumu tahmin edemezsiniz. Öyle ki bazen yolda yürürken Mario oynuyormuş gibi hissediyorum. Önümdeki insanların %50’den fazlası sigara içiyor ve Mario’nun ‘hangi insanın sağından, hangi insanın solundan geçmeli’ versiyonunu oynuyorum gibi hissediyorum. Neyse, bir dokun bin ah işit olmasın. E-sigaraların Apple’ı Juul, FDA’de tekrar değerlendirmeye girmiş, FDA’in onay verdiği 23 e-sigara var-mış. 💨

Twitter’da artık porno içeriklere izin var

Twitter, Onlyfans’a mı gözünü dikti acaba dedirtecek şekilde platformunda porno içeriklere izin vermeye başladı. 🫦

Zoom kurucusu toplantılara dijital ikizler girsin istiyor

Cisco’da çalışırken önerdiklerinin hayata geçmemesinden bunalıp Zoom’u kuran Eric Yuan, Zoom’da insanların dijital ikizlerinin toplantıya girmesi özelliği için oldukça hevesli. 📞

Rippling, rakiplere giden çalışanlarına erken satış opsiyonundan mahrum etti

Daha önce birden çok kez e-bültende bahsettiğim Rippling, hisse opsiyonu hakkı elde eden, ama sonrasında rakip oyuncularda (Deel ve Workday gibi) çalışan eski çalışanlarını; geçtiğimiz haftalarda çalışanlarına sunduğu ‘erken satış opsiyonu’ dışında tuttu.

IPO vs. gibi bir şey olmadan sunulan bu opsiyon yatırımcıların yoğun ilgisi sonusu çalışanlara şirketin sunduğu bir ‘favour’ gibiydi, şirketin bahanesi ise kritik finansal verilerin bu çalışanlarla paylaşılmaması. Güzel bahane, konunun etik boyutu tartışılır ama favour dışında tutmak şahsen beni çok rahatsız etmedi. 💸

🚂 (Generative) AI gelişmeleri: Secondary market’a taşınan AI yatırımları toplam yatırımların %40’ına dayandı, AI Partnership Tracker, AI Voice Agent’lar

Yıllar sonra AI bu dönemin chapter’ının kapağına bu görseli koymaya karar verebilir :) Sevdiğim bir yorum: “This is what product-market fit looks like”

• Anthropic, Groq, OpenAI, Perplexity ve X.ai gibi dev AI şirketlerinin hissedarları, SVP’ler (special purpose vehicles) aracılığıyla hisselerinin bir bölümünü satmaya başladı. Yani AI yatırım hype’ı hem erken yatırımcının hem de geç kalanların iştahı ile secondary market’e taşındı diyebiliriz. Diğer yandan PitchBook’a göre AI, dünyada yapılan tüm VC yatırımlarının %37’sine ulaştı. VC yatırımları demişken; 1. çeyrek son beş yılın en yüksek down round sayısına ulaştı.

• Mistral, kodlama üzerine ilk üretme yapay zeka modelini yayınladı: Codestral. 80 programlama diliyle eğitilen modele kod tamamlatma, test yazdırma, codebase’e İngilizce sorular sorma gibi şeyler mümkün. Modelin hangi içeriklerle eğitildiği net ise değil, ayrıca ticari kullanım için bu sefer lisanslamada ücretsiz kullanıma kısıt var.

• complete coding functions, write tests and “fill in” partial code, as well as answer questions about a codebase in English.

• ‘LLM’ler için veri kaynağı oluşturma savaşları’ (#156’dan) devam ediyor. OpenAI, The Atlantic ve Vox Media ile veri lisanslama anlaşması imzaladı. Bu konu öyle bir hal aldı ki AI Partnership Tracker isimli bir site yapılan anlaşmaları ve hangi platformun ne kadar önde olduğunu track etmeye başladı.

• AI’ın bugün için en net çalışan ve son zamanlarda üzerine konuşulan kullanım alanlarından biri olan voice için A16Z bir pazar analizi (yatırım tezi) dokümanı yayınladı.

• Perplexity, Perplexity Pages’i duyurdu. Bu özellikle herhangi bir konuda tamamen AI destekli bir sayfa oluşturmak ve paylaşmak mümkün.

🫷🏻Kapanış…

Buraya kadar okuduğunuz için teşekkürler, bana ulaşmak için okuyor olduğunuz bu e-postaya yanıt verebilirsiniz.

Bir sonraki Soft Commitment sayısı bayram dolayısıyla bir hafta gecikmeyle 2 Temmuz Salı günü sizlerle olacak.

Bu vesileyle herkese iyi bayramlar! Küçüklerimin gözlerinden, büyüklerimin ellerinden öperim. :)